Số 23Thiên nhiên3 phútlượt xem 71
Xuất bản bởi Thư viện GK · Nhà phụ
Vì sao tĩnh điện gây cảm giác châm chích khi chạm vào tay nắm cửa
Cứ đến mùa khô, bàn tay lại ngập ngừng trước tay nắm cửa. Chuyện gì đang xảy ra ở đầu ngón tay vậy?
Vào mùa thu khô hanh, sau khi cởi áo len rồi chạm vào tay nắm cửa, đôi khi bạn thấy đầu ngón tay nhói lên một cái. Cảm giác như tay nắm cửa phóng điện vào mình, nhưng thật ra tay nắm chẳng làm gì cả. Điện tích tích tụ từng chút trên cơ thể và quần áo gặp kim loại rồi thoát ra trong chớp mắt.
Điện tích tích tụ trên cơ thể khi đi lại và cọ xát
Khi hai vật khác nhau cọ xát, những hạt điện vô cùng nhỏ ở vật này sẽ chuyển sang vật kia. Mỗi lần áo len cọ vào đồ lót, hay đế giày cọ vào thảm, điện tích lại tích tụ từng chút trên cơ thể như vậy.
Lượng điện tích tích tụ tuy ít nhưng điện áp có thể lên đến hàng nghìn vôn. Nếu lúc đó bạn chạm vào kim loại dẫn điện tốt, điện tích đã tích tụ sẽ vượt qua khe hở nhỏ giữa đầu ngón tay và tay nắm cửa rồi đồng loạt chảy đi. Chính khoảnh khắc ấy gây cảm giác châm chích, và trong bóng tối, đôi khi bạn còn nhìn thấy một tia lửa nhỏ. Cú giật nhẹ khi chạm vào cửa lúc xuống xe cũng là do điện tích tích tụ khi ghế ngồi cọ xát với quần áo.
Đặc biệt thường gặp vào những ngày khô hanh
Khi không khí có nhiều hơi ẩm, một lớp màng ẩm mỏng hình thành trên bề mặt quần áo và da, giúp điện tích tích tụ rò rỉ dần ra ngoài. Vì thế, vào mùa mưa, dù mặc cùng bộ quần áo ấy, bạn cũng hiếm khi bị giật nhẹ.
Ngược lại, vào mùa thu và mùa đông khô hanh, hay trong phòng bật hệ thống sưởi, điện tích không có đường thoát nên cứ tiếp tục tích tụ. Sở dĩ tĩnh điện khiến ta liên tưởng đến mùa đông là vì sự khô hanh hơn là cái lạnh.
Nếu mặc chồng những loại quần áo có tính chất khác nhau, chẳng hạn khoác áo sợi tổng hợp bên ngoài áo len, điện tích sẽ dễ phát sinh hơn. Dùng nước xả vải khi giặt giúp bề mặt sợi vải trơn mượt và giữ lại một chút độ ẩm, nhờ đó giảm tĩnh điện. Duy trì độ ẩm trong phòng ở khoảng 40~60% sẽ giúp giảm rõ rệt.
Không nguy hiểm, nhưng vẫn có cách giảm bớt
Nghe nói điện áp cao thì có thể thấy sợ, nhưng lượng điện chạy qua rất ít và thời gian rất ngắn nên hầu như không gây hại cho cơ thể. Tuy nhiên, ở nơi có hơi xăng dầu thì lại khác, vì thế bên cạnh trụ bơm tại cây xăng có gắn tấm khử tĩnh điện.
Trong sinh hoạt hằng ngày, hãy dùng cả lòng bàn tay nắm vào tay nắm cửa thay cho đầu ngón tay, hoặc thử chạm một vật kim loại như chìa khóa vào trước. Điện tích sẽ thoát qua một bề mặt rộng hoặc qua đầu chìa khóa, giúp đầu ngón tay bớt đau. Bật máy tạo ẩm và thoa kem dưỡng da tay cũng giúp giảm lượng điện tích tích tụ. Vào một buổi sáng mùa đông, nếu ngập ngừng trước tay nắm cửa, bạn hãy thử chạm tay vào tường một lần rồi mới nắm cửa.
Bài đọc liên quan
Cú giật nhẹ ở tay nắm cửa không phải do tay nắm phóng điện, mà là khoảnh khắc điện tích tích tụ trên cơ thể gặp kim loại rồi đồng loạt thoát ra.
Ghi chú và tài liệu tham khảo · Điện do ma sát và sự phóng tĩnh điện. Khi các vật khác nhau cọ xát, điện tích chuyển từ vật này sang vật kia và tích tụ trên cơ thể; càng khô hanh thì điện tích càng khó phân tán. Khi chạm vào vật dẫn điện như kim loại, một đợt phóng điện ngắn sẽ xảy ra, và vì lượng điện chạy qua ít nên thường không gây hại.
Câu đố nhanh