Số 218Thời gian3 phútlượt xem 121
Xuất bản bởi Thư viện GK · Nhà phụ
Báo lại 9 phút, sao không phải 10?
Chưa có tài liệu chốt; giả thuyết phổ biến là bánh răng năm 1950
Lời giải thích phổ biến nhất cho việc khoảng báo lại (snooze) của đồng hồ báo thức thường là 9 phút là cấu trúc bánh răng của đồng hồ cơ thập niên 1950, khi khó mà chỉnh đúng 10 phút. Nhưng chính hãng đồng hồ không để lại lời giải thích nào mà ta tìm được, nên đến nay đó vẫn là phỏng đoán hợp lý nhất chứ chưa phải sự thật đã xác nhận.
Đồng hồ có trước, con số có sau
Cơ cấu làm báo thức reo lại sau một khoảng thời gian đã có từ đầu thập niên 1950. Bằng sáng chế Mỹ US 2,541,817 cấp cho Edward L. Gordon năm 1951 cho một thanh có răng ăn khớp với bánh răng trên trục kim phút; khi thanh từ từ nâng lên, chuông báo thức được nhả ra. Con số 9 không xuất hiện ở đâu trong bằng sáng chế đó.
Về sản phẩm, chiếc "Snooz-Alarm" của GE Telechron năm 1956 thường được nêu là ví dụ đầu tiên. Nếu hoãn ba lần, mỗi lần 9 phút, báo thức 7 giờ sẽ thành 7 giờ 27 phút.
Giả thuyết chín chiếc răng
Lời giải thích lan rộng nhất như sau. Bánh răng của đồng hồ báo thức thời đó đã có quy cách thống nhất, và răng của bánh răng báo lại phải ăn khớp với chúng. Thêm một răng nữa sẽ vượt 10 phút một chút, nên để tránh bị phàn nàn là ngủ hơn 10 phút, người ta được cho là đã chọn chín răng. Như vậy ít nhất là 9 phút, nhiều nhất cũng không quá 10 phút.
Lời giải thích này xuất phát từ bài viết trên trang web của một người sưu tầm đồng hồ Telechron, và chính tác giả cũng chỉ nêu nó như một phỏng đoán rằng có lẽ là vậy. Nó chưa được xác nhận bằng tài liệu thiết kế hay thông báo nào của công ty.
Ban đầu là 15 phút
Một bài trên tạp chí ngành tháng 2 năm 1956, được đăng lại trên cùng trang web, nói rằng chiếc đồng hồ này im lặng khoảng 15 phút sau khi tắt chuông. Người sưu tầm bấm giờ chiếc đời đầu của mình được 16 đến 17 phút. Vì vậy có người cho rằng thiết kế đã được sửa để rút xuống còn khoảng 9 phút, nhưng đó cũng chỉ là giả định.
Còn một cách giải thích khác cho rằng 9 là số một chữ số lớn nhất. Tuy nhiên có ý kiến chỉ ra rằng điều này không khớp với đồng hồ năm 1956, vốn dùng kim chứ không hiển thị số. Theo các báo cáo, báo thức iPhone cũng mặc định 9 phút từ đời đầu, và từ iOS 26 có thể chỉnh từ 1 đến 15 phút. Thói quen thực tế rất khác nhau: trong một khảo sát ở Thụy Điển, 1.195 người dùng báo lại có khoảng cách trung bình là 8 phút.
9 phút không phải quy luật, mà là thói quen được giải thích bằng thiết kế đồng hồ thập niên 1950.
Ghi chú và tài liệu tham khảo · Telechron.net, sáng chế 1951, Willamette Week, Sundelin. Telechron.net (trích tạp chí ngành 1956), sáng chế US2541817, bài WW 2026, Sundelin và cs. 2024 (tạp chí giấc ngủ). Nguồn gốc 9 phút chưa phải sự thật đã xác nhận.
Câu đố nhanh